
Kira geliri elde eden kişiler, bu geliri beyanname vererek vergilendirir. Emsal kira bedeli de bu sistemle ilgili bir kavramdır. Gelir Vergisi Kanunu’nun 73. maddesine göre kiraya verilen mal ve hakların kira bedeli emsal kira bedelinden düşük olamaz.
Emsal Kira Bedeli Nasıl Hesaplanır?
Bina ve arazide emsal kira bedeli, yetkili merciler ya da mahkemelerce takdir ya da tespit edilmiş bir kira varsa o kiradır. Böyle bir kira yoksa taşınmazın vergi değerinin (emlak vergisi değerinin) yüzde 5’i emsal kira bedeli sayılır. Diğer mal ve haklarda oran, maliyet bedelinin yüzde 10’udur. Örneğin emlak vergisi değeri 900.000 TL olan bir taşınmazın yıllık emsal kira bedeli 45.000 TL’dir.
Taşınmazı kiraya veren kişi, gerçek kira bedelini tam beyan ediyor ve bunun gerçek kira olduğunu belgeleyebiliyorsa vergi değerinin yüzde 5’ine göre beyanname vermek zorunda değildir.
Emsal Kira Bedeli Ne Zaman Beyan Edilir?
Emsal kira bedeli, tevkifata ve istisnaya konu olmayan kira bedelleri için belirlenen yıllık beyan sınırını aşması hâlinde, o yıla ait gelir vergisi beyannamesiyle beyan edilir. Beyan dönemi, izleyen yılın mart ayıdır. Emsal kira gerçekte ödenmediği için bunun üzerinden gelir vergisi kesintisi (stopaj) yapılmaz.
Emsal Kira Bedeli Ne Zaman Uygulanmaz?
Gelir Vergisi Kanunu’nun 73. maddesine göre şu durumlarda emsal kira hesaplanmaz:
- Boş kalan taşınmazın korunması amacıyla bedelsiz olarak başkalarının ikametine bırakılması
- Binaların, malikin usulü (anne, baba, dede, nine), füruu (çocuk, torun) ve kardeşlerinin ikametine tahsis edilmesi. Bunlardan her birine birden fazla konut tahsis edilmişse yalnızca biri için emsal kira hesaplanmaz.
Kayın hısımları ve diğer akrabalar bu istisnanın dışındadır; bunlara bedelsiz kullandırılan konutlar için emsal kira bedeli hesaplanır.


